Enes Taha ERSEN / email protected
Filistin Yayıncılık Servisi 1936 yılında hayata geçerek, Filistinlilere haber karşılamak misyonuyla yayın hizmeti sundu. Oysa bu servisten yıllar önce radyo, fazla farklı ve sinsi bir amaca hizmet etti: İngilizlerin desteği ile Filistin'in işgali gerçekleştirildi.
FİLİSTİN RADYOLARI VE YAYINCILIK SERVİSİ
1917 yılında İsrail Devleti'nin Balfour Deklarasyonu ile kurulumu İngiltere'nin eliyle sağlanmıştı. O yıllarda bu alan üzerinde bir Yahudi devletinin kurulması talimatı İngiltere'nin garantörlüğünde verilirken, zaman içerisinde, "doğrusu büyük bir oyunun parçası" olduğu ortaya çıkan gelişimeler silsilesi, sinsice hayata geçirilmiş ve Filistin topraklarına yayılma süreci başlatılmıştı.
1920'li yıllarda Osmanlı'nın elinden çıkarak İngiliz mandası haline gelen Filistin'de yıllar içerisinde kültürel ve sosyal gelişimler için bir takım adımlar atılmış, bu doğrultuda 1930'lu yıllarda Filistin'de radyoculuk faaliyetleri başlatılmıştı.
İNGİLTERE'NİN ROLÜ VE SİNSİ RADYO PLANI
İngiltere'nin desteği ile kurulan radyolar, halka kültürel gelişim sağlama ve müzik sevgisi aşılama maksadıyla hizmet verdi. Bu doğrultuda kurulan radyolar, haber ve politik meselelerden uzakta, sadece müzik ve kültürel hizmetler vererek yayınlarını gerçekleştirdi.
İngiliz Valisi General Wauchope'un talimatı ile kurulan bu radyolarda gün boyu aralıksız müzik yayınları yapıldı, ama arkadaki planda gerçekleşen olaylardan hiç bir haber zeka verilmedi. Yani radyoların asli vazifesi olan "farkında etme" görevi askıya alınarak sinsi bir oyun gerçekleştirildi.
ADIM ADIM İSRAİL PROJESİ
1948 yılında kurulan İsrail Devletinin birincil adımı olarak bilinen Balfour Deklarasyonu sonrasında planlı ve sinsi bir işlem ile başlatılan işgal girişiminin en önemli ayaklarından biri de radyoların haber verme görevinin elinden gücenmiş olması oldu.
1936 yılına kadar yalnız müzik, tiyatro gibi faaliyetleri yayınlayan radyolar, gelişmelerden Filistinlileri farkında etmiyordu. O Kadar ki Filistin direnişinin sembolü olan İzzeddin El Kassam'ın İngilizler göre şehit edilmesi bile halktan bu şekliyle gizlenmiş ve bir nevi "uyutma" çalışmaları başarıyla uygulanmıştı.
PEŞKEŞ ÇEKİLEN TOPRAKLAR
İngilizler bu sistem ile Filistin topraklarını İsrail haline getirmek için çalışmalara başladı, Yahudilere arazileri peşkeş çekerek bölgede yeni bir devlet kurulmasına hazırlık sağlandı.
AYAKLANMALAR VE YAYINCILIĞIN KURULUŞU
Bu durumun ortaya çıkması da uzun sürmedi. Filistinli Araplar bu duruma karşısında ayaklanarak protestolar düzenlemeye başladı. Yafa bölgesi yakınlarında çıkan milliyetçi ayaklanmalar İngiliz mandasına aleyhinde eylemler gerçekleştirirken, ayaklanmalar diğer şehirlere de dalga dalga yayıldı.
Aylarca süren yoğun grevler, uluslararası arenada da karşılık buldu. Alan ülkeleri Filistin'in direnişine destek olurken, müziklerin, türkülerin çalındığı, tiyatroların oynandığı radyolar Filistinliler tarafından basılarak "Ülkemiz işgal ediliyor" sloganların gerçeği görme çağrısında bulunuldu. Bu çağrı İngiliz mandasının lekeli emellerine çomak sokarak ayaklanmaların çıkmasına, Filistinlilerin vatan savunmasına geçmesine neden oldu.
FİLİSTİN YAYINCILIK SERVİSİNİN DİRENİŞTEKİ GÜCÜ
Filistin halkının bu direnişi, İngiliz manda yönetiminin tüm müdahalelerine karşın durdurulamadı. Buna karşılık manda yönetimi ile Filistinliler görüşmeler yaparak hakları ve edinimleri konusunda bakış birliği sağladı.
Eylemlerin durdurulması konusu da direnişi başlatan Filistin Yayın Servisi'ne kaldı. İtidal çağrıları ile halkı sükunete gösteri eden servis, bu amacında başarı sağlamış oldu. Radyolardan haber, dini içerik, siyasi yayınlar yapmaya başlayan Filistin Yayıncılık Servisi, talepleri yerine getirerek tekrar düzenin oluşturulmasını sağladı.
HALAWANİ'NİN TARİHE IŞIK TUTAN ÇALIŞMASI
Bu durum oldukça çok bilinmese de araştırılması ve unutulmaması gereken bir tarih olarak günümüzde bitmiş önümüze çıktı. Önümüze çıkartan birey ise Filistinli fotoğraf sanatçısı Rula Halawani.
İngiliz Mandası'nın Filistin'de başat olduğu 1930'lu yıllara gönderme yapan Halawani, radyoda yalnızca müzik çalınarak insanların nasıl uyutulduğunu gözler önüne seriyor.
Yorumlar
Yorum Gönder